P +, czyli pozytywna kara

Tu zaczynają się kwestie drastyczne. Oczywiście, że behawioralnie “pozytywna kara” (ang. positive punishment, czyli P+) to nie jest żadna dobra kara, ani słuszna kara. Chodzi tu tylko o to, że dodajemy jakiś nieprzyjemny bodziec, który jest karą. Ten rodzaj kary budzi największe kontrowersje, ze względu na trudną do ustalenia skuteczność i częste stosowanie bodźców bólowych. Dlatego warto poznać kilka faktów na ten temat.

Kara przerywa zachowanie. Powinniśmy stosować ją tylko wtedy, gdy chcemy przerwać coś, co jest niebezpieczne dla zwierzęcia lub dla nas. Ten rodzaj kary nie uczy żadnego nowego zachowania. Nie jesteśmy w stanie przewidzieć, co nastąpi potem. Jeśli prawidłowo zastosujemy karę – to zwierzę przestanie robić coś niepożądanego (jeśli naprawdę prawidłowo, to przestanie na zawsze). Ale w żadnym wypadku nie przewidzimy, co się stanie potem, lub “zamiast”. To jest jedna z wad stosowania kary.

Kolejne:

  1. Trudno jest uchwycić właściwy moment do ukarania.
  2. Karanie może nasilać niepożądane zachowania.
  3. Siła kary ( dolegliwość) musi być wystarczająco mocna.
  4. Kara może spowodować fizyczne szkody, kiedy jest stosowana z dużą intensywnością.
  5. Bez względu na siłę kara może wywoływać u niektórych zwierząt ekstremalną lękliwość, a lęki te mogą być przenoszone ( generalizowane) na inne sytuacje.
  6. Karanie może ujawnić a nawet wywołać agresję.
  7. Karanie może spowodować “zniknięcie” pewnych sygnałów ostrzegających przed możliwością ataku.
  8. Karanie może doprowadzić do złej współpracy i zerwania więzi pomiędzy zwierzęciem a właścicielem.
  9. Karanie nie uczy właściwych zachowań, nie daje “nic w zamian”

Jak zwykle wygląda tego rodzaju kara? Dla konia jest to uderzenie batem, ukłucie ostrogą, szarpnięcie wodzami, uwiązem albo liną, a także mniej lub bardziej wyrafinowane kombinacje tych kar. Psy są szarpane smyczami, kłute kolczatkami, przyciskane do ziemi. Wyrafinowana kombinacja, to np. “antyszczekowa” obroża elektryczna. Taką karę aplikuje też tzw. elektryczny pastuch, czyli ogrodzenie z taśmy podłączonej do prądu.

Napisz komentarz: