W zeszłym tygodniu pisałam o papudze żako o imieniu Alex, która potrafiła odpowiadać na skomplikowane pytania dotyczące różnych przedmiotów, jak również mówić na co ma ochotę i jak się czuje. Kwestia świadomości zwierząt i ich zdolności intelektualnych jest przedmiotem ciągłych badań i między innymi dlatego można je dziś tak wiele nauczyć.

Alex stał się bardzo medialną papugą i nie jest trudno znaleźć filmy na których prezentuje swoje zdolności, a także wywiady z jego trenerką, doktor Irene Pepperberg. Wątpliwości dotyczące jego rzeczywistych zdolności polegały na tym, że odpowiedzi na pytania mogły polegać na słynnym “błędzie sprytnego Hansa”. Sprytny Hans był koniem, który rzekomo potrafił liczyć, wystukując kopytem odpowiednią liczbę. W rzeczywistości dostrzegał on inne wskazówki od obserwujących go ludzi, którzy zmieniali swoje zachowanie gdy zbliżał się do odpowiedniej liczby.

W ten sam sposób Alex mógł “oszukiwać” obserwatorów, dostrzegając jakieś wskazówki ze strony osoby zadającej pytanie, które pozwalałyby mu udzielić prawidłowej odpowiedzi. Wydaje się jednak, że rozwiązywane przez niego “problemy” były zbyt złożone, by mógł w ten sposób oszukiwać, więc chyba możemy uwierzyć, że jego odpowiedzi były rezultatem samodzielnego myślenia.